OLG Norymberga, wyrok z dnia 11.11.2015 - 14 U 2439/14 - wiem, także już znane. Znowu odwołanie do metody BGH:
(1) Skutki prawne obowiązujące przed wprowadzeniem § 357a BGB, które następują po odwołaniu oświadczeń woli skierowanych na zawarcie umowy o pożyczkę, kształtują się - odnosząc to do niniejszej sprawy - następująco: Powódzi zawdzięczają pozwanej wydanie całej wartości pożyczki bez względu na (częściową) spłatę oraz wydanie rekompensaty za korzyści z użytkowania każdej faktycznie jeszcze pozostawionej części wartości pożyczki. W zamian pozwana zawdzięcza powodom oddanie już zapłaconych odsetek i spłat oraz wydanie rekompensaty za korzystanie (wykładniczo przypuszczalnego) z użytkowania do momentu skutkowania odwołania już zrealizowanych odsetek i spłat (BGH, postanowienie z dnia 22.09.2015 - XI ZR 116/15, juris Rn. 7 mwN).
Jednakże wyrok LG Limburga z dnia 14.01.2016 (2 O 204/15) jest mi jeszcze nieznany (jeszcze nie na test.de):
Skutki prawne, według których dokonuje się rozwiązanie umowy, są ustalone przez sąd najwyższej instancji.
Kredytobiorca zawdzięcza kredytodawcy zgodnie z § 346 ust. 1, 1. zdanie BGB wydanie całej wartości pożyczki bez względu na (częściową) spłatę oraz zgodnie z § 346 ust. 2 zdanie 1 nr 1, zdanie 2 BGB wydanie rekompensaty za korzyści z użytkowania każdej faktycznie jeszcze pozostawionej części wartości pożyczki. Kredytodawca zawdzięcza kredytobiorcy zgodnie z § 346 ust. 1, 1. zdanie BGB wydanie już wniesionych odsetek i spłat oraz zgodnie z § 346 ust. 1, 2. zdanie BGB wydanie rekompensaty za korzystanie (wykładniczo przypuszczalnego) z użytkowania do momentu skutkowania odwołania już zrealizowanych odsetek i spłat (BGH NJW 2015, 3441 [BGH 22.09.2015 - XI ZR 116/15]; BGH NJW 2009, 3572, 3574 [BGH 10.03.2009 - XI ZR 33/08]).
Przed tym prawny tłem powodowie mogą żądać od pozwanego zwrotu zapłaconych przez nich odsetek i spłat w wyniku skutecznego odwołania umowy pożyczki. Ponadto pozwanemu przysługuje obowiązek wydania korzyści, jakie ona lub jej poprzednik czerpały z zrealizowanych dotychczas odsetek i spłat, dla powodów. Biorąc pod uwagę fakt, że pozwanym jest bankiem, domniemywa się, że czerpała korzyści w postaci typowych odsetek za zwłokę w wysokości 5 punktów procentowych powyżej bazowej stopy procentowej (por. BGH NJW 2009, 3572, 3574 [BGH 10.03.2009 - XI ZR 33/08]; potwierdzone przez BGH NJW 2015, 3441, 3442 [BGH 22.09.2015 - XI ZR 116/15]). Nie przedstawiła jednak faktów zdolnych do obalenia tej domniemania. Nie przedstawiła rzeczywistych korzyści, jakie czerpała, w szczególności nie przedstawiła konkretów odnośnie swoich kosztów zysku z odsetek i utraty odsetek (por. BGH NJW 1998, 2529, 2531 [BGH 12.05.1998 - XI ZR 79/97]). Jeśli powołuje się na ustawę BGB § 503 ust. 2 dotyczącą umów
kredytów hipotecznych w mieszkaniach, to to przepis nie jest tutaj właściwy, ponieważ dotyczy on tylko roszczeń płatniczych banku względem kredytobiorcy, a nie odwrotnego stosunku, a ponadto nie odnosi się do roszczeń dotyczących rekompensaty korzyści.
Ponadto w części gdzie powodowie żądają wyrocznie, że zgodnie z odwołaniem umowy pożyczki od pozwanego mogą winni są tylko rynkowe odsetki zgodnie z przedłożoną przez nich statystyką odsetek MFI Banku Federalnego Niemiec (Załącznik K 5, Arkusz 23 f. d.A.), pozew jest nieuzasadniony.
Powodowie są przede wszystkim w ramach rozwiązania umowy zobowiązani zwrócić wartość pożyczki pozwanemu zgodnie z § 346 ust. 1, 1. zdanie BGB. Ponadto zawdzięczają oni pozwanemu zgodnie z § 346 ust. 2 zdanie 1 nr 1, zdanie 2 BGB rekompensatę za korzyści z użytkowania faktycznie jeszcze pozostawionej części wartości pożyczki. Jednakże wysokość tej rekompensaty określa się zgodnie z § 346 ust. 2 zdanie 2, 1. zdanie BGB na podstawie uzgodnionego w umowie świadczenia wzajemnego, więc powodowie zawdzięczają odsetki za udostępniony im kapitał pożyczki zgodnie z umowną stopą procentową. Jeśli dla powodów zgodnie z § 346 ust. 2 zdanie 2, 2. zdanie BGB istnieje możliwość udowodnienia, że wartość korzyści z użytkowania była niższa, że zatem rynkowa stopa procentowa dla porównywalnej pożyczki była niższa niż umowna stopa procentowa, wtedy porównanie to nie powinno być przeprowadzane na nowo dla całego okresu trwania pożyczki w okresowych odcinkach. Ponieważ ogólnie dąży się do zachowania równowagi umownej, późniejszy rozwój wartości jest pomijany. Decydującym momentem dla obliczenia wartości korzyści z użytkowania w rozumieniu § 346 ust. 2 zdanie 2, 2. zdanie BGB jest zatem moment zawarcia umowy i wypłaty pożyczki (OLG Düsseldorf, wyrok z dnia 17.01.2013, sygn. 6 U 64/12, cyt. za […], Rn. 35; OLG Schleswig, postanowienie z dnia 17.03.2010, sygn. 5 U 2/10, cyt. za […], Rn. 11; LG Ulm, wyrok z dnia 25.04.2014, sygn. 4 O 343/13, cyt. za […], Rn. 51).
Powodowie powołując się na statystykę odsetek MFI Banku Federalnego Niemiec dla nowych
kredytów udzielanych przez niemieckie banki gospodarstwom domowym (Załącznik K 5, Arkusz 23 f. d.A.) sami przedstawiają, że rynkowa stopa procentowa efektywna dla
kredytów budowlanych z okresem zainteresowania od ponad roku do pięciu lat, a więc dla umów pożyczek porównywalnych z odnośną umową, w czerwcu 2003 r., czyli w miesiącu, w którym poprzednik pozwanego przygotował ofertę pożyczki datowaną na 27.06.2003 r. i w którym umówiono termin wypłaty pożyczki (27.06.2003 r.), wynosiła 4,37%. Jednak ustalona w przedmiotowej umowie roczna stopa procentowa efektywna wynosiła tylko 4,27%, więc rynkowa stopa procentowa nie była niższa i powodowie nie wykazali udowodnienia zgodnie z § 346 ust. 2 zdanie 2, 2. zdanie BGB. To, że stopa procentowa efektywna zgodnie z statystyką MFI w lipcu 2003 r., czyli w miesiącu, w którym umowa pożyczki została zawarta 07.07.2003 r., była o 4,16% nieznacznie niższa, nie powoduje, że stopa procentowa efektywna umowy spornej wynosząca 4,27% w momencie zawarcia umowy nie może być już uważana za nie będącą rynkowego standardu.
Tak samo jeszcze:
OLG Hamm, wyrok z dnia 23.11.2015 - 31 U 94/15, Rn 36 - cytowany za justiz-online, nrw.de
OLG Oldenburg, 23.10.2015 - 8 W 72/15, Rn 12 - cytowany za FIS Money Advice