44 Niemniej jednak Federalny Trybunał Sprawiedliwości wyjaśnił również, że orzecznictwo dotyczące zaliczenia lub niezaliczenia korzyści podatkowych ma na celu umożliwienie sądom cywilnym ostatecznego rozstrzygnięcia roszczeń o odszkodowanie, bez konieczności zajmowania się szczegółowymi zagadnieniami o złożoności podatkowej oraz koniecznością przewidzenia przyszłego opodatkowania odszkodowania (BGH, WM 2010, 1641, punkt 37). Celem uogólnionego podejścia jest podjęcie ostatecznej decyzji dotyczącej roszczenia o odszkodowanie, pomijając liczne szczegóły konkretnego opodatkowania; związane z tym niejasności są akceptowalne (BGH, wyrok z dnia 23.09.2014 r. - XI ZR 215/13 - juris, punkt 39). Te rozważania dotyczą nie tylko roszczeń o odszkodowanie, ale również roszczeń w ramach rozliczenia zgodnie z §§ 355 ff., 346 ff. BGB aF. Sąd Najwyższy doszedł nawet do wniosku, że dla rozliczenia po skorzystaniu z prawa do odstąpienia od umowy zgodnie ze statutem o odstąpieniu od umów zawartych poza lokalem przedsiębiorcy nie różni się to od roszczenia o odszkodowanie (BGH, WM 2007, 1173, punkty 20 i nast., w szczególności punkt 27; por. Wolters, BKR 2007, 332 ff.). Według sądu, z powodów przedstawionych przez Bundesgerichtshof, konieczne jest równomierne traktowanie również w przypadku odstąpienia od
kredytu konsumenckiego (tak samo OLG Stuttgart, wyrok z dnia 29.12.2011 r. - 6 U 79/11, punkt 51; z aprobatą Podewils, jurisPR-BKR 3/2012, uwaga 4 podpunkt B.).
45 Podstawą decyzji jest przyjęcie, że dochód, którego żąda powód, podlega opodatkowaniu. W omawianym tutaj funduszu chodzi o fundusz medialny prowadzący działalność gospodarczą w formie spółki komandytowej (KG). Według orzecznictwa Federalnego Trybunału Sprawiedliwości, wszystkie wypłaty otrzymywane przez inwestora lub komandytariusza w związku z udziałem w KG, stanowią dochody z działalności gospodarczej zgodnie z § 15 ust. 1 zdanie 1 nr 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Jeśli odszkodowanie ma związek z udziałem komandytowym, musi być ono zaliczone do działalności gospodarczej i opodatkowane jako dochód z działalności gospodarczej zgodnie z § 15 ust. 1 zdanie 1 nr 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (BGH, WM 2006, 174; WM 2010, 1641, punkt 36). Podlega opodatkowaniu zysk uzyskany z udziału w spółce komandytowej zgodnie z § 15 ust. 1 zdanie 1 nr 2 ustawy o podatku dochodowym; zysk uzyskany ze sprzedaży udziałów w funduszu podlega opodatkowaniu zgodnie z § 16 ust. 1 zdanie 1 nr 2 ustawy o podatku dochodowym (por. orzecznictwo dotyczące zrzeczenia się udziału w zamian za odszkodowanie i opodatkowania tzw. zysku z zrzeczenia się zgodnie z § 16 ust. 1 zdanie 1 nr 2 ustawy o podatku dochodowym, np. BGH, NJW 1990, 571; WM 2010, 1641, punkty 36, 40, 50; Podewils, DStR 2009, 752 ff., 754).
46 Nawet jeśli pozwoli się pozwanemu twierdzić, że rozliczenie w postaci zwrotu kapitału własnego nie stanowi opodatkowanego czynu cywilnoprawnego zgodnie z § 23 ustawy o podatku dochodowym (por. w tym względzie orzeczenie Federalnego Trybunału Finansowego z dnia 27.06.2006 r. - IX R 47/04 = BFHE 214, 267 = NJW 2006, 3743), to nie zmienia to faktu, że rozliczenie nabycia funduszu stanowi opodatkowany czyn cywilnoprawny zgodnie z § 16 ust. 1 zdanie 1 nr 2 ustawy o podatku dochodowym (por. BGH, WM 2010, 1641, punkt 52; OLG Stuttgart, cyt., punkt 55).
47 Wbrew stanowisku pozwanej, powód na skutek rozliczenia podlegającego opodatkowaniu nie uzyskuje nadzwyczaj wysokich korzyści podatkowych.
48 Natomiast nie ma znaczenia w rezultacie fakt, że w początkowej fazie po przystąpieniu do funduszu powód uzyskał nadzwyczajne korzyści podatkowe zgodnie z modelem inwestycyjnym. Zgodnie z koncepcją funduszu, koszty produkcji filmowej stanowią odliczalne od razu koszty operacyjne spółek produkcyjnych, które ostatecznie są przypisywane poszczególnym wspólnikom. W połączeniu z kosztami odsetek od (częściowo) finansowanego
kredytu, straty (koszty operacyjne) zwiększyły się na tyle, że zwrot podatku wynikający z potrącenia strat przekroczył wkład własny powoda.
49 Biorąc pod uwagę przyczynę nadzwyczajnych korzyści podatkowych na początku funkcjonowania funduszu, jakim jest to, że zwrot podatku przekroczył wkład własny powoda jedynie dlatego, że powód częściowo sfinansował swoje udziały kredytem i mógł w związku z tym odliczyć od podatku również odsetki jako dodatkowe koszty operacyjne, opodatkowanie zwrotu kapitału różni się w bardziej złożony sposób, niż zakłada pozwana. W ramach rozliczenia dochodzi również do zwrotu tych podatkowo istotnych kosztów odsetkowych, co prowadzi do opodatkowalnych dochodów operacyjnych. Ich zaliczenie do uznanego na podstawie wysokich przepisów przez sąd najwyższej instancji wyklucza ich potrącenie (por. również Podewils, juris PR-BKR 3/2012, uwaga 4 podpunkt C.).
50 4. Pozostałe roszczenia powoda są w dużej mierze zasadne.
51 a) Pozywana znalazła się w zwłoce po prywatnym na piśmie wyznaczonym terminie przez powoda (dodatek K 3) oraz odmowie rozliczenia przez pozwane (dodatek K 4) (§ 286 ust. 2 nr 3 BGB). Prawo do zwrotu kosztów związanych z egzekwowaniem roszczeń przedprocesowych przysługuje jednak jedynie w związku z już wypłaconym dochodem do chwili zatrudnienia adwokata przez powoda w lutym 2013 r., a więc w kwocie zredukowanej o 7.793,63 EUR (dla dalszego obliczenia patrz Przegląd 2 do § 13 ust. 1 RVG w brzmieniu obowiązującym do dnia 31.07.2013 r.).
52 b) Wypełnione są przesłanki zwłoki w przyjętym terminie zaakceptowania (§§ 293 ff. BGB).
53 c) Wniosek o stwierdzenie w sprawie umowy finansowania (wniosek o stwierdzenie Zbroi 2) jest niedopuszczalny. Powód nie wykazał, a także nie wynika z tego jasno, że pozwana rościłaby sobie wobec niego jakiekolwiek roszczenia z umowy. Pozwana założyła wyraźnie, że umowa kredytowa została już w pełni wykonana i żadna ze stron nie ma już żadnych praw z tej umowy.
54 d) Wniosek o stwierdzenie odpowiedzialności komandytowej (wniosek o stwierdzenie Zbroi 5) jest dopuszczalny. Możliwość bezpośredniego dochodzenia przez wierzycieli spółki w związku ze zrestrukturyzowaną odpowiedzialnością komandytariuszy (§ 172 ust. 4 HGB) oraz przez samą spółkę lub współwłaścicieli jest wystarczająco udokumentowana w przedmiotowej sprawie dotyczącej jeszcze niezrealizowanego funduszu.
55 Wniosek jest również uzasadniony. Kredytobiorca, w celu ochrony swojej swobody wyboru, czy chce odstąpić od umowy kredytowej czy nie, związany z obciążeniem wynikającym z finansowanej transakcji, aby zapobiec mu ryzyku związanemu z inwestycją w fundusz (BGHZ 167, 252 pkt. 20; BGH, WM 2011, 261, pkt. 16). Z przywołanego apelu Bundesgerichtshofu z dnia 17.12.2014 r. - XI ZR 368/13 (dodatek BB 25) nie wynika nic innego. Sąd Najwyższy jedynie stwierdza w nim, że kredytobiorca nie ma prawa do zatrzymania już otrzymanych dywidend, aby zapobiec jedynie potencjalnemu ryzyku odpowiedzialności wobec wierzycieli spółki.
56 5. Powództwo o stwierdzenie wynikające z powództwa pomocniczego jest już niedopuszczalne. Zgodnie z wnioskiem pozwanej, ma na celu korzyści podatkowe powoda, jakie naliczyły się do chwili ostatniej rozprawy ustnej. W ten sposób jest to zamierzone wobec poszczególnych składników jednolitego roszczenia o rozliczenie, w odniesieniu do których już zdecydowano z pozwem o ich istnieniu lub braku (por. BGH, WM 2012, 1293, pkt 39).
III.
57 Rozstrzygnięcie o kosztach wynika z §§ 92 ust. 2 nr 1, 91a ust. 1 ZPO. Warunkiem wstępnego wykonania jest ustawa zasadnicza §§ 708 ust. 10, 713 ZPO. Warunki dopuszczenia rewizji zgodnie z § 543 ust. 2 zdanie 1 ZPO nie są spełnione. W szczególności dopuszczenie rewizji, nawet z uwzględnieniem wyroku Sądu Apelacyjnego we Frankfurcie nad Menem z dnia 19.11.2014 r. (19 U 74/14), nie jest konieczne do zapewnienia jednolitego orzecznictwa. Nie ma różnic w interpretacji kwestii prawnych abstrakcyjnych (por. BGHZ 151, 42; BeckOK/Kessal-Wulf, ZPO, stan na dzień 1.1.2015, § 543 ZPO, pkt. 26).
59 Zgodnie z § 63 ust. 2 GKG ustalono wartość sporu dla apelacji. Ocenia się ją na podstawie początkowej kwoty roszczonej w związku z apelacją w wysokości 3.300,53 EUR i dodatkowo 1.000 EUR w odniesieniu do wniosku o stwierdzenie/Klagantrag Ziffer 5; w pozostałym zakresie nie ustalono osobistej wartości sporu.
- By Alex [CryptoMod]