- wt cze 03, 2014 10:35 am
Czy znasz jakiegoś przedsiębiorcę, który bez wiedzy z zakresu biznesu może odnosić sukcesy na rynku w dłuższej perspektywie? Nie? Ja też nie! Nie mówimy tutaj o startupach, które wejdą na rynek z nadprzeciętnie dużym kapitałem, lecz o jedno- lub dwuosobowych firmach. Jednakże pytanie, które tutaj faktycznie się nasuwa brzmi: ile wiedzy z zakresu biznesu jest potrzebne, aby jako założyciel móc zadawać inteligentne pytania, rozumieć zależności, mieć coś do powiedzenia?
Długo zajmowałem się tematem zakładania własnej działalności, czyli tworzyłem biznesplany, doradzałem młodym przedsiębiorcom i oceniałem merytorycznie różne seminaria dla założycieli. Chciałbym odpowiedzieć w tym artykule na postawione na początku pytanie i mam nadzieję, że rozwinie się ożywiona dyskusja.
Wychodząc od pomysłu biznesowego jednego założyciela, bez studiów z zakresu biznesu czy wykształcenia handlowego, na początku działalności zawsze staje pytanie o cele! Ponieważ bez celów nawet wiedza z zakresu biznesu nie pomoże. W seminarium dla przedsiębiorców po pierwszej odpowiedzi – która zwykle brzmi „zysk” – często kończy się dyskusja. Jednak po dłuższym burzowaniu mózgownicą pojawiają się inne kategorie celów, takie jak wzrost, innowacja, zorientowanie na rynek, zorientowanie na klienta i, jeśli ktoś chce rosnąć personalnie, również zorientowanie na pracowników. Większości przedsięwzięć zwyczajnie nie opłaca się od razu. Wyjściem jest więc perspektywa wzrostu, która musi iść w parze z coraz większymi zyskami, większą rozpoznawalnością i większym udziałem w rynku. Można to osiągnąć tylko poprzez skoncentrowanie się na sile innowacji produktu/usługi, która odzwierciedla potrzeby rynku i klientów. O orientacji na rynek mówi się wtedy, gdy założyciel umieszcza swoje przedsiębiorstwo w konkurencji o klientów, tj. musi pozyskiwać informacje o tym, jak duży jest jego rynek i kto są jego konkurenci. Z orientacją na klienta chodzi natomiast o zdobycie informacji na temat potrzeb potencjalnych grup klientów (typów) i konkretne odpowiedzi na wszelkie pytania dotyczące sprzedaży, na przykład określone usługi, które klient otrzymuje za darmo przy zakupie. Zorientowanie na pracowników to kategoria celów, która często jest zaniedbywana. Osoba delegująca procesy biznesowe w obce ręce jest zobowiązana do zapewnienia efektywnego i skutecznego przebiegu tych procesów.
Biznes łączy te cele w czterech pojęciach:
- Płynność
- Rentowność
- Cele produktowe
- Cele społeczne
Dla tych kategorii istnieją różne wskaźniki i metody ich pomiaru. Chciałbym pokrótce przedstawić je:
Płynność
Kto jest płynny, ten jest w stanie płacić. Płynność jest zatem funkcją o kluczowym znaczeniu dla przetrwania przedsiębiorstwa. Aby ją utrzymać, wpływy muszą zawsze być większe niż wydatki. Rozważane są wszystkie faktyczne wpłaty i wypłaty w okresie, ale nie koszty, które po prostu znajdują się na papierze (np. amortyzacja, oszczędności, rezerwy, należności). Przykłady wpływów to np. przepływy kredytowe, subsydia i obroty. Rozważane są nie tylko wpływy z działalności podstawowej, ale wszystkie wpływy i wypływy. Celem przedsiębiorcy powinno być osiągnięcie nadwyżki.
Rentowność
Kto jest rentowny, ten generuje zyski. Zysk oblicza się jako przychody (dochód) pomniejszone o koszty. Jednak przychody nie są równoznaczne z wpływami, a koszty nie są równoznaczne z wydatkami. Wyjątki (opisane w płynności) pokazują, że nie chodzi tutaj o wydatki w bieżącym okresie, ale o wydatki w poprzednich (np. amortyzacja) lub przyszłych okresach (np. rezerwy). Koszty są jedynie pokrywane przez dochody generowane w tym okresie. Przychody zawierają także koszty takie jak podatek od sprzedaży i koszty bezpośrednie. Należności to przyszłe przychody, które są przypisywane do określonego okresu. Zdarza się, że produkt jest rentowny w roku obrotowym, ale nie jest płynny, ponieważ dużo wpływów zostanie w przyszłości przekazanych do firmy, a jednocześnie powstaną wydatki (np. podatek od sprzedaży dla urzędu skarbowego od dokonanych sprzedaży).
Rentowność sprzedaży to dość znany wskaźnik ekonomiczny. Porównuje on obroty z zyskiem. Rentowność kapitału to także istotny wskaźnik, który określa, jaką stopę zwrotu przynosi zainwestowany kapitał (=zysk/wkładany kapitał). Typowo rentowność kapitału porównuje się z oprocentowaniem na banku. Bo tam zarabia się pieniądze śpiąc (choć niewiele). Rozsądna rentowność kapitału mieści się między 10 a 15%. Jednak jest uzależniona od chęci osiągnięcia zysku przez inwestorów (kreatorzy kredytów, przedsiębiorcy).
Cele produktowe
Pierwsze pytanie, na które przedsiębiorcy muszą odpowiedzieć, dotyczy produktów, które mają przynieść oczekiwany zysk. Produkty nie stanowią „co” ani „kim” przedsiębiorstwa, ale „czym”. Natomiast „co” wynika bardziej z wizji i obietnicy klientowi jako abstrakcyjnej wiadomości. Wiele osób zakładających firmy te pojęcia myli. Jeśli asortyment produktów jest odpowiednio zdefiniowany, pojawia się pytanie o rynek. Gdzie będzie sprzedawany, komu będzie sprzedawany, jaki udział rynku jest dążony, kto jest liderem? Należy szukać nisz rynkowych, ponieważ to tam przedsiębiorcy mają szansę na wypracowanie pozycji lidera rynkowego. Ponadto należy pamiętać o innych celach, które na początku mogą nie być tak istotne, ale stają się niezbędne w średnim okresie: Jak jakość produktów/usług wyraża się w przedsiębiorstwie? Jak mierzy się zadowolenie klientów? Jak innowacyjna ma być marka czy produkt? Inne cele związane z produktem są możliwe i zależne od danego przedsiębiorstwa. Cele produkcyjne zwykle generują koszty, które można oszacować z wyprzedzeniem. Zadaniem założyciela jest realistyczna ocena tych kosztów.
Cele społeczne
Na wstępie wspomniano już o orientacji na pracowników jako o zagadnieniu często pomijanym przez przedsiębiorców. Kwestia motywacji pracowników, ale także motywacji własnej, jest istotnym pytaniem, ponieważ bez motywacji procesy w firmie nie będą sprawnie przebiegać. Czynniki wpływające na motywację to dalsze kształcenie, godziny pracy, wynagrodzenie, wizerunek firmy i umiejętności kierownika. Dlatego ważne jest stworzenie kodeksu postępowania, który określa zasady, według których pracownicy mają postępować. Podobnie jak 10 przykazań w życiu, jednomalnie ustalone, zaakceptowane i wprowadzone w życie wartości pomagają pracownikom efektywnie i wydajnie działać w codziennej pracy. To także motywuje.
Jeśli ktoś chce zagłębić się w temat i dowiedzieć się więcej o wskaźnikach, polecam kurs online Biznesu dla Nieakademików! Ale co myślicie, jakiej wiedzy z zakresu biznesu powinni koniecznie posiadać przedsiębiorcy i co tutaj jeszcze pozostało bez odpowiedzi? Czy znacie przykłady, gdzie założenie firmy udawało się nawet bez wiedzy z zakresu biznesu?
Długo zajmowałem się tematem zakładania własnej działalności, czyli tworzyłem biznesplany, doradzałem młodym przedsiębiorcom i oceniałem merytorycznie różne seminaria dla założycieli. Chciałbym odpowiedzieć w tym artykule na postawione na początku pytanie i mam nadzieję, że rozwinie się ożywiona dyskusja.
Wychodząc od pomysłu biznesowego jednego założyciela, bez studiów z zakresu biznesu czy wykształcenia handlowego, na początku działalności zawsze staje pytanie o cele! Ponieważ bez celów nawet wiedza z zakresu biznesu nie pomoże. W seminarium dla przedsiębiorców po pierwszej odpowiedzi – która zwykle brzmi „zysk” – często kończy się dyskusja. Jednak po dłuższym burzowaniu mózgownicą pojawiają się inne kategorie celów, takie jak wzrost, innowacja, zorientowanie na rynek, zorientowanie na klienta i, jeśli ktoś chce rosnąć personalnie, również zorientowanie na pracowników. Większości przedsięwzięć zwyczajnie nie opłaca się od razu. Wyjściem jest więc perspektywa wzrostu, która musi iść w parze z coraz większymi zyskami, większą rozpoznawalnością i większym udziałem w rynku. Można to osiągnąć tylko poprzez skoncentrowanie się na sile innowacji produktu/usługi, która odzwierciedla potrzeby rynku i klientów. O orientacji na rynek mówi się wtedy, gdy założyciel umieszcza swoje przedsiębiorstwo w konkurencji o klientów, tj. musi pozyskiwać informacje o tym, jak duży jest jego rynek i kto są jego konkurenci. Z orientacją na klienta chodzi natomiast o zdobycie informacji na temat potrzeb potencjalnych grup klientów (typów) i konkretne odpowiedzi na wszelkie pytania dotyczące sprzedaży, na przykład określone usługi, które klient otrzymuje za darmo przy zakupie. Zorientowanie na pracowników to kategoria celów, która często jest zaniedbywana. Osoba delegująca procesy biznesowe w obce ręce jest zobowiązana do zapewnienia efektywnego i skutecznego przebiegu tych procesów.
Biznes łączy te cele w czterech pojęciach:
- Płynność
- Rentowność
- Cele produktowe
- Cele społeczne
Dla tych kategorii istnieją różne wskaźniki i metody ich pomiaru. Chciałbym pokrótce przedstawić je:
Płynność
Kto jest płynny, ten jest w stanie płacić. Płynność jest zatem funkcją o kluczowym znaczeniu dla przetrwania przedsiębiorstwa. Aby ją utrzymać, wpływy muszą zawsze być większe niż wydatki. Rozważane są wszystkie faktyczne wpłaty i wypłaty w okresie, ale nie koszty, które po prostu znajdują się na papierze (np. amortyzacja, oszczędności, rezerwy, należności). Przykłady wpływów to np. przepływy kredytowe, subsydia i obroty. Rozważane są nie tylko wpływy z działalności podstawowej, ale wszystkie wpływy i wypływy. Celem przedsiębiorcy powinno być osiągnięcie nadwyżki.
Rentowność
Kto jest rentowny, ten generuje zyski. Zysk oblicza się jako przychody (dochód) pomniejszone o koszty. Jednak przychody nie są równoznaczne z wpływami, a koszty nie są równoznaczne z wydatkami. Wyjątki (opisane w płynności) pokazują, że nie chodzi tutaj o wydatki w bieżącym okresie, ale o wydatki w poprzednich (np. amortyzacja) lub przyszłych okresach (np. rezerwy). Koszty są jedynie pokrywane przez dochody generowane w tym okresie. Przychody zawierają także koszty takie jak podatek od sprzedaży i koszty bezpośrednie. Należności to przyszłe przychody, które są przypisywane do określonego okresu. Zdarza się, że produkt jest rentowny w roku obrotowym, ale nie jest płynny, ponieważ dużo wpływów zostanie w przyszłości przekazanych do firmy, a jednocześnie powstaną wydatki (np. podatek od sprzedaży dla urzędu skarbowego od dokonanych sprzedaży).
Rentowność sprzedaży to dość znany wskaźnik ekonomiczny. Porównuje on obroty z zyskiem. Rentowność kapitału to także istotny wskaźnik, który określa, jaką stopę zwrotu przynosi zainwestowany kapitał (=zysk/wkładany kapitał). Typowo rentowność kapitału porównuje się z oprocentowaniem na banku. Bo tam zarabia się pieniądze śpiąc (choć niewiele). Rozsądna rentowność kapitału mieści się między 10 a 15%. Jednak jest uzależniona od chęci osiągnięcia zysku przez inwestorów (kreatorzy kredytów, przedsiębiorcy).
Cele produktowe
Pierwsze pytanie, na które przedsiębiorcy muszą odpowiedzieć, dotyczy produktów, które mają przynieść oczekiwany zysk. Produkty nie stanowią „co” ani „kim” przedsiębiorstwa, ale „czym”. Natomiast „co” wynika bardziej z wizji i obietnicy klientowi jako abstrakcyjnej wiadomości. Wiele osób zakładających firmy te pojęcia myli. Jeśli asortyment produktów jest odpowiednio zdefiniowany, pojawia się pytanie o rynek. Gdzie będzie sprzedawany, komu będzie sprzedawany, jaki udział rynku jest dążony, kto jest liderem? Należy szukać nisz rynkowych, ponieważ to tam przedsiębiorcy mają szansę na wypracowanie pozycji lidera rynkowego. Ponadto należy pamiętać o innych celach, które na początku mogą nie być tak istotne, ale stają się niezbędne w średnim okresie: Jak jakość produktów/usług wyraża się w przedsiębiorstwie? Jak mierzy się zadowolenie klientów? Jak innowacyjna ma być marka czy produkt? Inne cele związane z produktem są możliwe i zależne od danego przedsiębiorstwa. Cele produkcyjne zwykle generują koszty, które można oszacować z wyprzedzeniem. Zadaniem założyciela jest realistyczna ocena tych kosztów.
Cele społeczne
Na wstępie wspomniano już o orientacji na pracowników jako o zagadnieniu często pomijanym przez przedsiębiorców. Kwestia motywacji pracowników, ale także motywacji własnej, jest istotnym pytaniem, ponieważ bez motywacji procesy w firmie nie będą sprawnie przebiegać. Czynniki wpływające na motywację to dalsze kształcenie, godziny pracy, wynagrodzenie, wizerunek firmy i umiejętności kierownika. Dlatego ważne jest stworzenie kodeksu postępowania, który określa zasady, według których pracownicy mają postępować. Podobnie jak 10 przykazań w życiu, jednomalnie ustalone, zaakceptowane i wprowadzone w życie wartości pomagają pracownikom efektywnie i wydajnie działać w codziennej pracy. To także motywuje.
Jeśli ktoś chce zagłębić się w temat i dowiedzieć się więcej o wskaźnikach, polecam kurs online Biznesu dla Nieakademików! Ale co myślicie, jakiej wiedzy z zakresu biznesu powinni koniecznie posiadać przedsiębiorcy i co tutaj jeszcze pozostało bez odpowiedzi? Czy znacie przykłady, gdzie założenie firmy udawało się nawet bez wiedzy z zakresu biznesu?
- By Alex [CryptoMod]